Kattengejank en absurditeit, part 1

Een zonnige don11180234_10153214324375912_2015302812_n-001derdagavond doorbrengen in de Bozar? Het klinkt mij niet meteen als muziek in de oren. Maar ach, een filmpje meepikken kan toch leuk zijn, nietwaar? 19u30. Het is druk aan de ingang van de Bozar. Mensen van alle leeftijden zijn er samengekomen voor de openingsavond van de achttiende editie van het Brussels Short Film Festival. En tevens voor de openingsavond van Balkan Trafik. Het belooft een avond vol muziek, film en geschater te worden.

23 april 2015. De gezamenlijke openingsavond van het Brussels Short Film Festival en Balkan Trafik waar film en muziek in het teken staan van de Balkan. De avond brengt toch meer volk dan verwacht ondanks het idéale terrasjesweer. Ik ga op zoek naar de ticketbalie waar ik de bevestigingsmail moet inruilen voor de eigenlijke tickets. Wat een makkelijke opdracht moet zijn, is een heuse rompslomp. Van de ene balie word ik naar de andere gestuurd. Maar 20 minuten later heb ik de tickets eindelijk beet. Amai, over slechte communicatie gesproken!

Ik word ge11195276_10153214324355912_1036859652_n-001leid naar een grote concertzaal, de Henry Le Boeufzaal, voor een avondje cinema. De zaal is genoemd naar de Brusselse kunstmecenas Henry Le Boeuf en is met haar ovalen vorm een streling voor het oog. En dan heb ik het nog niet gehad over de akoestiek van de concertzaal!

Ik neem plaats achteraan in de zaal zodat ik een goede kijk heb op het hele gebeuren. Ettelijke minuten later verschijnen vier dames op het podium, gekleed in witte lange jurken. Odessalavie (audio), zoals de vrouwen zichzelf noemen, is een muziekgroep dat een aardig staaltje klezmermuziek neerzet. Het samenspel van een klarinet, een saxofoon, een accordeon en een luide stem brengt vrolijke opzwepende deuntjes. Zo krijg ik een lied te horen over een jongen met puistjes wachtend op een telegram. Geen al te diepzinnige teksten, dus.

Na drie liedjes heb ik het toch een beetje gehad met de ophitsende ritmes van de klezmermuziek. Door de schelle stem van de zangeres krijgen mijn oren heel wat te verduren. Gelukkig wordt het kattengejank af en toe onderbroken door een mopje van de accordeonist, gevolgd door luid geschater. Het duurt precies 40 minuten voor de vrouwen het woord laten aan de organisatoren van het Brussels Short Film Festival en het Balkan Trafik Festival. Er volgt een welkomstwoord, een achtergrondschets en een beknopte uitleg over de vijf kortfilms die die avond in première gaan. Kortfilms van regisseurs uit o.m. Griekenland, Bosnië en Herzegovina, Servië en Albanië, die een tedere en grappige maar soms absurde en satirische kijk geven in het leven van de gewone mens.

Griekse glorie

11198400_10153214438775912_1694759983_nJoanna is een kortfilm van de Griekse regisseur Panagiotis Fafoutis uit 2015 en duurt precies 9 minuten. De film opent met het beeld van een vrouw, Joanna, gekleed in een witte bruidsjurk en bruidsschoenen. Vervolgens volgen we haar door de straten van een klein Grieks havendorpje.

Waar zou ze toch naartoe gaan? 

Al snel blijkt dat Joanna elke dag naar de haven trekt en daar wacht op haar grote liefde die nog steeds niet van op zee is teruggekeerd. Althans, dat denkt de toeschouwer. Die welbepaalde dag meert er in de haven een groot rood schip aan met duizenden toeristen aan boord.

Verschillende toeristen kijken Joanna verbouwereerd aan. ‘Wat een gekke vrouw’, zie je de meesten denken. Sommige toeristen zien Joanna zelfs als toeristische attractie en willen niets liever dan met haar op de foto. Dit terwijl Joanna er bedroefd en onthutst blijft bijlopen.

Medelijden. Dat is wat ik voel. Gedachten zoals ‘Ocharme, na al die jaren hoopt ze hem nog steeds terug te zien’ of ‘De vrouw is het noorden kwijt’ steken de kop op. 

De kapitein van het rode schip komt Joanna tegemoet.

Zou dit het haar verloren liefde zijn? Tevergeefs.

De kapitein begroet haar. Een hartverscheurende blik van een ‘gebroken’ vrouw volgt.

Uiteindelijk besluit Joanna om maar terug naar huis te gaan. Op weg naar huis wipt ze nog even binnen bij een of ander bureau en krijgt ze geld toegestopt. De man achter de balie zegt tegen Joanna dat ze twee dagen vrijaf kan nemen omdat er op dinsdag en woensdag geen boten de haven zullen binnenvaren.

Onbegrip.

Alles wordt echter duidelijk wanneer Joanna op weg naar huis een reclamebord voorbij loopt waarop zijzelf staat afgebeeld. Op het bord staat de slogan “Joanna,  love can wait”.

Geen gebroken vrouw maar wél een toeristische trekpleister, die Joanna!

Regisseur Panagiotis Fafoutis is erin geslaagd een originele kortfilm neer te zetten die de toeschouwer zowel verrast als verbouwereerd achterlaat.  Met Joanna geeft Fafoutis een moderne twist aan de eeuwenoude mythe “Giannoula Koulourou”. De mythe vertelt het verhaal van een naïeve zwakzinnige vrouw, Giannoula, waarmee de inwoners van de Griekse havenstad Patras de spot drijven. Zo vertelden ze haar dat de AmeriDia1kaanse President Wilson naar Patras zou komen om met haar te trouwen. Elke dag brachten ze haar naar de haven van Patras in een bruidsjurk, waar ze een man ontmoette in een rokkostuum. Aanvankelijk geloofde Giannoula dat het ging om de Amerikaanse President maar al snel besefte ze dat het ging om een kwaadwillige streek van een handvol domme mensen.

Absurd Albanië 11198854_10153214556090912_593152212_n

De kortfilm van de Albanese regisseur Begiri Erenik uit 2014, Alphonso, tevens ook de naam van het hoofdpersonage, duurt nog geen 14 minuten.

Dat zijn 14 minuten te lang.

De film vertelt het verhaal van Alphonso, die aan de keukentafel een ‘afscheidsvideo’ maakt voor zijn dochtertje. De man draagt in de video een jas met explosieven en wil zichzelf die dag, een maandag, opblazen. Hoewel hij al verschillende pogingen heeft gedaan, is het hem om een of andere reden nog nooit gelukt.

Maar vandaag is dé dag, daar is Alphonso van overtuigd.

AfschuwGaat deze film nu werkelijk over mensen die zichzelf willen opblazen? Een uiterst gevoelig en alarmerend onderwerp dat vandaag de dag zorgt voor heel wat discussie? Yup, apparently.

Maar het wordt nóg erger. Alphonso wil zich opblazen in een kindertheater!

Opnieuw afschuw. 

Maar dan vertelt Alphonso dat het kindertheater op maandag gesloten is en er dus geen kinderen aanwezig zullen zijn bij zijn zelfmoordactie.

Oké, niet dat deze mededeling mij geruststelt.

Vervolgens volgen we Alphonso in de toiletten van het kindertheater waar hij een winnend lotto-ticket vindt. Dit ticket brengt zijn zelfmoordplannen helemaal in de war en hij wil het ticket teruggeven aan de persoon aan wie het toebehoort. Na een absurd telefoontje aan de politie, besluit Alphonso het ticket te verstoppen in een bos in de hoop dat zijn zelfmoordactie daarna wel lukt.

Nope.

Al snel keert hij terug naar het bos en beslist hij om het lotto-ticket bij zich te houden. Even later zien we de man samen met zijn dochtertje op een schommel zitten. Het kind vraagt aan haar vader of hij zijn plannen werkelijk gaat doordrijven waarop de man knikt. De film eindigt met een beeld van Alphonso, languit op het podium van het kindertheater met aansteker in de hand. Plots horen we de stem van zijn dochter: “Papa, papa! Het is vandaag dinsdag!”

WTF.

Weer zijn Alphonso’s zelfmoordplannen verstoord.

Hoewel regisseur Begiri Erenik het gevoelige onderwerp op een ietwat satirische manier benaderd, laat de film toch een afgrijselijk gevoel na bij de toeschouwer. Een gevoel van afkeer, verbijstering en onbegrip. Enkel voor Ereniks guts om dergelijk onderwerp op satirische wijze aan te pakken, heb ik enige bewondering. Maar enkel en alleen daarvoor.

Een gedachte over “Kattengejank en absurditeit, part 1

  1. Pingback: Kattengejank en absurditeit, part 2 | België Binnenstebuiten

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s